Przeszłość drogowskazem

Tradycje żydowskie

Wydawnictwo

Nasze publikacje
 
Wirtualna Wystawa
Słownik pojęć judaistycznych
Wpisz szukane hasło



| A | B | C | D | E | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | R | S | T | U | W | Z


Stron: <  1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54   >
Termin Definicja
Sofer stam

Sofer stam - סופר סת"ם

Skryba, kopista przepisujący święte teksty; termin pochodzi od słów „sofer” – pisarz i skrótu od „Sefer Tora”, „Tefilin” i „Mezuzot”. Oprócz roli kopisty sofer pełni też istotne funkcje – kopiuje megilot, pozostałe księgi Tanachu jak również kontrakty małżeńskie (ketubot) czy dokumenty rozwodowe (get). Sofer jest również specjalistą od kaligrafii hebrajskiej. Pełniący funkcję sofera człowiek powinien być religijny i znać prawa dotyczące swojej profesji. Nauka odbywa się poprzez terminowanie u praktykującego sofera.

 
Sukot

Sukot - סוכות

Święto rozpoczynające się piętnastego dnia miesiąca tiszre. Trwa w Izraelu siedem, a w diasporze osiem dni. Jest jednym z trzech świat pielgrzymich. Nazywane też świętem plonów, zbiorów - Chag ha-Asif. Nazwa występuje w Księdze Wyjścia 23:16 i 24,12. Nazywane jest świętem plonów, ponieważ przynoszono wówczas do Świątyni ofiary zebrane z plonów winnic, pól i sadów. Natomiast w Księdze Kapłańskiej 23,35 oraz Powtórzonego Prawa 16,13 nazywane jest świętem Szałasów, Namiotów - w języku hebrajskim Sukot. W Biblii w Księdze Kapłańskiej 23,42 zawarty jest nakaz mieszkania przez siedem dni w szałasach. Namiot – suka nawiązuje do wędrówki Izraelitów przez pustynię. Suka przypomina także o Boskiej opiece, której doświadczyli Izraelici w czasie wędrówki przez pustynię. Suka jest symbolem nietrwałości i przemijalności.

 
Szabat

Szabat - שבת 

Siódmy dzień tygodnia, dzień odpoczynku w judaizmie. Trwa od zachodu słońca w piątek wieczorem do momentu kiedy w sobotę wieczorem pojawią się na niebie co najmniej trzy gwiazdy. W szabat człowiek wolny jest od codziennych obowiązków i pracy, swój czas może poświecić modlitwie, nauce i rodzinie. W szabat spożywa się trzy uroczyste posiłki: wieczorem, wczesnym popołudniem oraz pod koniec szabatu. Szabat wspomniany jest w Biblii w Księdze Rodzaju, w opisie stworzenia świata - po zakończeniu dzieła stworzenia Bóg odpoczął. Kolejnymi ważnymi etapami wieczoru szabatowego są:
Hadlakat nerot szabat - zapalanie świec szabatowych raz błogosławieństwo nad nimi. Jeden z najważniejszych religijnych obowiązków kobiety. Wnosi do domu światło i stwarza miłą atmosferę. Istnieje zwyczaj zapalania dodatkowych świec, a ich ilość zgadza się z liczbą dzieci w rodzinie;
Kabalat szabat - modlitwa odmawiana w synagodze na przyjęcie szabatu. Po niej następuje modlitwa wieczorna, która różni się od tej odmawianej w dzień powszedni.
Kidusz - błogosławieństwo odmawiane nad winem, po nim rytualne umycie rąk (netilat ha-jadaim), błogosławieństwo nad chlebem, a następnie uroczysta kolacja.
Modlitwa szabatowa różni się od modlitwy dni powszedniego. W piątek wieczorem przed modlitwą arawit odmawia się Kabalat szabat, w sobotę rano: szachrit oraz musaf. Czytana jest paraszat ha-szawua  porcja Tory na dany tydzień.
W sobotę wieczorem urządza się uroczystość zwaną hawdala, oddzielająca czas święty od powszedniego.

 
Szabat Bereszit

Szabat Bereszit - שבת בראשית

Pierwszy szabat przypadający po święcie Simchat Tora. Tego dnia zaczyna się od początku cykl czytania Pięcioksięgu. Pierwszą parszą jest parsza Bereszit.

 
Szabat Gadol

Szabat Gadol - שבת גדול

Nazwa szabatu bezpośrednio poprzedzającego święto Pesach. W trakcie szabatu rabin wygłasza mowę na temat zwyczajów związanych ze świętem. W wielu gminach aszkenazyjskich istnieje zwyczaj czytania fragmentu z hagady na Pesach.

 


| A | B | C | D | E | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | R | S | T | U | W | Z


Glossary V2.0
Fundacja im. prof. Mojżesza Schorra
ul. Twarda 6; 00-105 Warszawa
tel. 22 620 34 96
Nr konta bankowego: 04124010241111001005772107